Design and Programm AWCM Team Corum merkeze bagli Gökköy köyü, Corum, corum köyleri, yemek tarifleri, kiz isimleri, erkek isimleri Çorum, corum köyleri,yemek tarifleri, kız isimleri, erkek isimleri Tüm hakları saklıdır
Site Ana Sayfa
Gökköy Radyosu - ilaç gibi radyo
   16. Ekim 2018, Salı      
 Ana Sayfa
 İlimiz Çorum
 Köyümüz Gökköy
 Gökköy Derneği
 Duyurular
 Kaybettiklerimiz
 Yaşam ve kültür
 Video-slayt
 Arşiv
Albümler
Yazarlar
Favorilerime Ekle!
  Ana Sayfa > Köyümüz Gökköy

Gökköy Sözlüğü

Köyümüz halkı tarafından günlük konuşmaları ve işleri ile ilgili kimi özgün sayılabilecek sözcükler kullanılmaktadır. Özellikle yabancı dillerin dilimizi ve kültürümüzü yağma ettiği bir ortamda, bu gibi çalışmaların halkbilim alanında araştırma yapacaklara da katkı yapacağına inanmaktayız..
                72688   (defa okundu)               

06 Aralık 2005        06:11:45        9465   (defa okundu)             


Köyümüz halkı tarafından günlük konuşmaları ve  işleri ile ilgili kimi özgün sayılabilecek  sözcükler  kullanılmaktadır. Özellikle yabancı dillerin dilimizi ve kültürümüzü yağma ettiği bir ortamda, bu gibi çalışmaların halkbilim alanında araştırma yapacaklara da katkı yapacağına inanmaktayız..

Ağca: Beyaz

Aktaracak:  Yufka ekmeği pişirirken sac üzerinde çevirmek için kullanılan ağaçtan yapılan genellikle yassı demir çubuk

Anadut: Biçilmiş ekin ya da ot demetlerini kağnı ya da traktöre yüklemeye yarayan ikisi altta birbirine paralel yukarı kavisli, birisi onların üstünde üç parmaklı alet

Ardak: İçten çürümüş,çabuk kırılan ağaç

Ataş: Ateş

Ava: Baba

Badal: Merdiven basamağı

Balak: Manda yavrusu

Baldırcan        : Patlıcan

Bıcaklık: Mutfakta tabak,tava vb. şeyleri koymak için yapılmış raf

Bıldır: Geçen yıl, önceki yıl

Bicimcik: Ufacık, küçücük

Bizağal: Akşam üstü,  akşama doğru anlamında

Burunsalık: Hayvan yavrusunun anasindan süt emmesini önlemek için burnuna geçirilen başlık

Cemek: Üvendirenin arka kısmına takılan, çift sürerken sabana yapışan toprağı sıyırmak için kullanılan ersin şeklindeki demir parçası

Cerek: Özellikle cevizi ağacın başından düşürmek için kullanılan yaklaşık 4-5 metre uzunluğundaki ince - uzun sopa

Cılga: Patika

Culuk: Hindi

Cücük: Kümes hayvanlarının yavrusu,civciv. Kuş yavrusu

Çağşak: Tarlada taşların biraraya toplanması sonucu oluşan taş yığını

Çalgı: İnce ağaç dallarından yapılan, özellikle evlerin önünü ya da ahırı süpürmek için kullanıan bir çeşit süpürge

Çebiş: Bir yaşını aşmış dişi oğlak

Çedene: Kendir tohumu

Çerez: Leblebi

Çeten: Kağnılarla saman taşımak amacıyla ağaç dallarıyla örülmüş büyük sepet

Çingi: Kıvılcım

Çimeklik: Eski evlerde odanın bir köşesine banyo yapmak ve bulaşık yıkamak için ayrılmış bölüm

Çimmek: Yıkanmak, banyo yapmak

Çinik: Tahıl ölçümünde kullanılan yaklaşık 16 kg. gelen kile’nin yarısı kadar olan tahil ölçü birimi

Çoluş: Ağır yüklenmiş kağnıyı çeken öküz ya da mandalara yardımcı olmak için önlerine koşulan çift ( öküz – manda )

Çotak: Genellikle bahçelerde, fasülyenin yukarı doğru sarması için dikilen budaklı değnek

Çoynak: Eli ya da kolu sakat olan

Çörten: Dam üstündeki yağmur suyunu duvardan uzağa akıtmak için kullanılan sağaktan dışarıya doğru uzanan ağaç oluk

Gıynak: Ceviz içinin dilimlerxnden herbiri

Girellik: Kiler

Gobel : Anasız, babasız kimse, yetim

Godek: 1. Kısa boylu, büyümemiş.  2. Kuyruksuz, kuyruğu kesik ( hayvan )

Godük: Tahil ölçümünde kullanılan yaklaşık 16 kg. gelen kile’nin 1/8’i kadar olan tahıl ölçü birimi

Goğ: 1.Mavi.  2. Olgunlaşmamış meyve ya da sebze

Golbez: Köpek yavrusu

Golük: Eşek

Gón: Deri

Goruk: Olgunlaşmamış, ekşi üzüm

Goynek: Kolsuz erkek fanilesi, atlet

Göresimek: Özlemek

Gubür: Evin süpürülmesi sonucu çıkan, toz, toprak

Gumele: Kulübe

Gumpür: Patates

Gunnamak:  Yavrulamak ( At ve eşeğin yavrulaması )

Gurk: Kuluçka

Günülemek: Kıskanmak

Güz: Sonbahar

Haw: Uzun derince sepet

Haklağa: Tahil ölçümünde kullanılan yaklaşık 16 kg gelen ölçü, kile

Hayin: Tembel

Hazna: Eğimli bağların üst kısmına suyun, özellikle de yağmur sularinin toplanması için aqilan geniş qukur.

Hedik: Kaynatılmış buğday, bulgur

Heğri: Bir ünlem sözü. Yapma ya cümlesindeki ya’nin yerine kullanılmakla birlikte daha bir yumuşak, nazik ifade verir.Bir azarlamadan çok, bir rica nezaketindedir

Herk    : Sürülen tarlayi bir yil boyunca boä birakmak, nadas

Holta: Çoban köpeklerinin boynuna takılan çivili demir, ıltar

Istar: Halı, kilim dokuma tezgahı.

İlistir: Süzgeç

İskembe:  Sandelye

Kafa Kağıdı: Nüfus Cüzdanı

Kara harman: Yeşil nohutun dallarıyla birlikte ateşte ütelenmesi

Kelem: Lahana

Kemire: Gübre olarak da kullanılan hayvan pisliği

Kepenek: Kelebek

Kesmik: 1. Savrulma sırasında samana karışmayan ya da hayvanların yediklerinden arta kalan iri saman.  2. Kesilmiş sütün koyu kısmı

Kırmaşmak: Kıpırdamak

Kısmık: Cimri, pinti

Kizartma: Yağda kızartılmış yufka ekmek

Kirik: Kulaklari dik olan keçi ya da oğlak

Komeç: Ebegümeci

Komüş: Manda

Kóp: Kağnılarda,koşulan hayvanların tam arkasında yer alan yatay kalın tahta. Üzerine açılan deliklere ağaç kazılar sokularak yükün kaymamasi sağlanır

Kosnü: Köstebek

Koşam: İki avuç dolusu

Kösüre: Kesici aletleri keskinleştirmek için kullanılan bileği

Kurük: Eşek sıpası

Loğ: Toprak damların yağmurda damlaması için toprağı sıkıştırmak amacıyla kullanılan taş silindir

Manık: Kedi yavrusu

Mayıs:  Sığır pisliği ( cıvık )

Menevcer: Kuşkonmaz

Mucur: Tahil ölçümünde kullanılan yaklaşık 16 kg. gelen kile’nin ¼’ü kadar olan tahil ölçü birimi

Mudara: Dokunsan yıkılacak gibi duran, cılız, zayıf

Oğendere: Çifte koşulan öküzleri uyarmak, yürütmek için kullanılan ucu nodullu uzun değnek

Okuyuntu: Düğün çağırısı, davetiye

Omaç: Yufka ekmeğin küçük küçük parçalar haline getirilerek yağda hafifçe kızartılmak suretiyle hazırlanan çoban azığı

Osurtlak: Balon

Öksürük çiğdemi: Kardelen

Öllük: Bebeklerin altını kuru tutması için uygun toprağın elenmesu ule elde edulen ıslandığında çamurlaşmayan toprak

Partal: Yalan, abartılmış söz

Payalanmak: Övünmek,gururlanmak

Pitil: Sacda yapılan bir tür bazlama.  ( Yavan- yağli, ya da içine peynir, çökelek

vb. konularak da yapılır.)                  

Pinnik: Küçük tavuk kümesi

Postal: Ayakkabi

Pörnek:  Davar sürüsünün her biri

Pürçüklü: Havuç

Sağsak: Saksağan

Sallanguç: Salıncak

Sarıteyin: Sincap

Sehem: Pay, hisse

Seklem: Kıldan dokunmuş çuval

Seten: Kaynatılmiş ve  kurutulmuş buğday tanelerini, bulgura dönüştürülmek amacıyla, daire şeklindeki bir zemin üzerinde ağır silindir bir taşın  döndürülme düzeneği
Sındı: Makas

Sıyırgı: Damlarda kar küremeye,harmanda saman toplamaya yarayan bir tür kürek

Sin: Mezar

Siyeç: Avcıların, avlanmak için çalı çıpıdan yaptıkları siper

Soğukkuyu: Siyah lastik ayakkabı

Soğukluk: Semiz otu

Soku    : Bulgur dövmek için kullanilan büyük taş dibek

Sokum:  Bir defada ağıza alınabilecek yiyecek, lokma

Somak:  Misir koçanı

Soyka: Ölenin ardında bıraktığı giysileri

Sumsak: Yumruk

Suvağacı: Genellikle yay biçiminde kıvrılmış , omuzda su taşımak için kullanılan

iki ucuna helke takılabilen ağaçtqn yapılmış alet, su ağacı

Sümüklü böcük: Salyangoz

Sündürme: Yağda pişirilmiş çökelek

Şaplak: Şamar, tokat

Şirevet: Üzümleri ezmek için kullanılan kalın ve sağlam tahtadan yapğlmğş dukdörtgen şeklindeki büyük oluk

Şişek: Bir yaşını geçmiş dişi kuzu

Teme: Ahırdaki gübreyi dışarı atmak ve ahırı havalandırmak için kullanılan kapaksız pencere

Tespermek: Kurumaya başlamak

Tiyare: Uçak

Tomsumak: Bir köşeye çekilip oturmak, somurtmak

Toplu: Pencere

Tosbağa: Kaplumbağa

Tuman: Uzun don

Üflük: Islik

Ütme: Olgunlaşmış,ama kurumamış buğday başaklarının ateşte ütelenmesi

Ütüzlenmek: Yavaş hareket etmek, ağırdan almak. Oyalanmak

Verep: Oldukça eğimli iniş

Yaba    : Harman savurmakta kullanılan, çatal biçimindeki, ağaçtan tarım aleti. Son zamanlarda metalden de yapılmaya başlandı

Yanaz: Sürüden sık sık ayrılıp, çobanı zor durumda bırakan yaramaz hayvanlar için kullanılan bir sıfat

Yavuz: Even önünden gelene geçene saldıran köpekler için kullanılan bir sıfat

Yellenmek: Birisini sevmek, sevdalanmak


  Geri Geri Arkadaşına Yolla Arkadaşına Yolla Yazdır Yazdır Yukarı Yukarı  

Köyümüz Gökköy
Gökköy Sözlüğü
 
Tüm hakları saklıdır